06.06.2020
06.06.2020

5 дзіўных фактаў пра ўплыў кніг на здароўе

logo
Знайсці сябе
332 0110
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A
Неўролаг Мэрыэн Вулф (Maryanne Wolf), дырэктар Цэнтра па вывучэнні дыслексіі Каліфарнійскага ўніверсітэта, аўтар папулярнай кнігі «Мозг, які чытае, у лічбавым свеце» сцвярджае, што чалавецтву пара думаць пра орган новага тыпу – мозг «двайной пісьменнасці», здольны глыбока думаць пры чытанні лічбавых носьбітаў і традыцыйных кніг.
Чытанне. Уплыщ чытання на здароўе чалавека.

Яна ўпэўненая: калі мозг зробіцца «аднабокім» – адаптаваным толькі пад лічбавыя носьбіты, мы згубім навыкі ўдумлівага чытання, крытычнага мыслення і эмпатыі. І гэта не адзіны цікавы факт пра ўплыў кніг і чытання на нашыя развіццё і здароўе. Вось яшчэ пяцёрачка.

1. Чытанне лепей за ўсё дапамагае зняць стрэс.

Такую выснову зрабілі вучоныя Універсітэта Сасекса на чале з нейрафізіёлагам Дэвідам Льюісам (David Lewis), тым самым, што ўвёў у навуку тэрмін «сіндром інфармацыйнай стомленасці». Даследчыкі даводзілі добраахвотнікаў да стану стрэсу, а затым прапаноўвалі ім рэлаксаваць пры дапамозе музыкі, кубка кавы і гарбаты, відэагульняў, прагулкі і чытання.

Высветлілася, што лепей за ўсё памяншае ўзровень стрэсу чытанне – на 68%. Прычым для нармалізацыі пульса і расслаблення мышцаў дастаткова было 6 хвілін за кнігай. Музыка зніжала ўзровень стрэсу на 61%, кубак гарбаты ці кавы – на 54%, шпацыр – на 42%, відэагульні – на 21%.

Чытанне. Карысць для здароўя.

2. Кнігі дапамагаюць змагацца з атлусценнем.

Гэта высветлілі напрыканцы 2000-х даследчыкі Універсітэта Дзюка. Вучоныя абследавалі дзяўчынак 9-13 гадоў, што цярпелі ад атлусцення. Адной групе падыспытных яны прапанавалі прачытаць раман «Выратавальнае возера» («Lake Rescue», Annie Bryant) пра дзяўчынку з лішкам вагі і нізкай самаацэнкай. Другая група чытала кнігу без такога персанажу, а трэцяя не чытала нічога.

У выніку ў першай групе ў 2 разы часцей было зафіксаванае зніжэнне індэкса масы цела, чым у другой і трэцяй. Вучоныя патлумачылі гэта матывацыйным патэнцыялам мастацкіх кніг.

3. Кнігі захоўваюць памяць і ўплываюць на даўгалецце.

Такія вынікі 6-гадовага даследавання амерыканскіх вучоных з Чыкагскага ўніверсітэта на чале з прафесарам Робертам Уілсанам (Robert Wilson). На працягу некалькіх гадоў яны вывучалі тры сотні чалавек у сярэднім ва ўзросце каля 90 гадоў і іх мозг пасля смерці на наяўнасць паталогіі.

Высветлілася, што людзі, якія на працягу жыцця чыталі больш за сярэдняе, на 32% меней былі схільныя да кагнітыўных праблемаў, у прыватнасці, з памяццю. А людзі, якія зусім не чыталі, губляюць памяць на 48% хутчэй за тых, хто чытаў сярэднюю колькасць часу.

Чытанне. Прафілактыка хваробы Альцгеймера.

«Чытанне – гэта актыўны занятак, які патрабуе разнастайных інтэлектуальных здольнасцяў і актывізуе рабочую памяць», – тлумачыў вучоны гэтыя дадзеныя.

Найбольш цікавы вынік даследавання быў у тым, што ў 40% людзей, у якіх на момант смерці не было відавочных праблемаў з памяццю або мысленнем, пасля ўскрыцця ў мозгу былі выяўленыя прыкметы хваробы Альцгеймера. Роберт Уілсан лічыць, што інтэлектуальная дзейнасць на працягу ўсяго жыцця, у прыватнасці, чытанне, дапамаглі затрымаць праяву хваробы ў гэтых людзей.

Даследаванне Ельскага ўніверсітэта выявіла сувязь паміж чытаннем і працягласцю жыцця ў людзей, старэйшых за 50 гадоў. Вучоныя зрабілі выснову: каб падоўжыць даўгалецце, трэба чытаць кніжкі больш за тры з паловай гадзіны ў тыдзень.

4. Чытанне паляпшае страваванне.

Гэта пацверджана даследаваннямі італьянскіх вучоных універсітэта Тулузы. Яны высветлілі, што ў людзей, якія чытаюць падчас ежы, яна засвойваецца нашмат лепей, чым у тых, хто глядзіць падчас трапезы тэлевізар. Гэта патлумачылі тым, што падчас чытання чалавек перажоўвае ежу павольней, а значыць, ежа трапляе ў страўнік у больш здробненым выглядзе, што і паляпшае ператраўліванне.

Чытанне паляпшае страваванне.

5. Чытанне – добры сродак для лячэння неўрозаў.

Гэты тэзіс выліўся нават у асобны метад псіхатэрапіі – бібліятэрапію, альбо лячэнне кнігай.

Механізм гэтага метаду ў тым, што чалавек:

  • атрымлівае падтрымку ад герояў кнігі (ён такі не адзін);
  • бачыць новыя магчымасці і варыянты вырашэння праблемы;
  • выпрацоўвае на аснове атрыманай інфармацыі стаўленне да сваёй сітуацыі;
  • атрымлівае псіхаэмацыянальную разрадку ў выглядзе катарсісу ад прачытанага;
  • задавальняе запыт аб сэнсе жыцця.

У СССР яшчэ ў 1967 годзе ў санаторыі «Бярозаўскія мінеральныя воды» быў адкрыты першы ў краіне кабінет бібліятэрапіі, якім загадвала Агнэса Мілер.

Сёння псіхатэрапеўты падбіраюць спецыяльныя кнігі пад канкрэтнага пацыента пасля індывідуальнага кансультавання.

Падпісвайцеся на наш канал у Telegram, групы ў Facebook, «УКантакце», у «Аднакласніках» – і будзьце ў курсе свежых навінаў! Толькі цікавыя відэа на нашым канале YouTube, далучайцеся!

Матэрыялы на сайце 24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце 24health.by.

332 0 110

Журналіст і медыятар. У журналістыцы каля 20 гадоў. Асноўная цікавасць – сацыяльныя праблемы. Скончыла журфак БДУ. Да партала «Здаровыя людзі» і газеты «Медыцынскі веснік» працавала ў рэдакцыі «Аргументы і факты» ў Беларусі, штотыднёвіках «СССР: постфактум», «Маскоўскі камсамолец ў Беларусі», нацыянальнай грамадска-асветніцкай газеце «Культура», інтэрнэт-выданні Оpen.by. Сябра Беларускай асацыяцыі журналістаў. Матэрыялы Ганны выдзяляюцца выразнай структурай, глыбінёй раскрыцця тэмы і сваёй аналітычнасцю. Хобі: літаратура, напісанне дзіцячых кніг. Аўтар праектаў: ТэДДзі (Трыбуна для дзяцей) – нацыянальная пляцоўка для выказвання меркаванняў і пазіцый дзяцей па хвалюючых праблемах (сумесны праект штотыднёвіка «Аргументы і факты» ў Беларусі, РГА «Беларуская Асацыяцыя клубаў ЮНЕСКА», Прадстаўніцтва Дзіцячага фонду ААН у Рэспубліцы Беларусь (ЮНІСЕФ) . «Урачы – таксама людзі» (24health.by), «Хатні догляд цяжкахворых» (сумесна з Беларускім таварыствам Чырвонага Крыжа) (24health.by), «Урачэбныя анлайн-канферэнцыі» (24health.by сумесна з tut.by).