20 Лістапада
20.11.2019

А на Фядота вязаць ахвота. Ды нельга!

logo
Думкі ўслых
290 030
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A
Як я казала ўжо раней, што ні дзень, то якоесьці свята… Народнае, царкоўнае, афіцыйнае, неафіцыйнае. А то і проста прыцягнутае за вушы! 🙂 Але як натрапіцца на вочы інфа пра яго, мімаволі пачынаеш задумвацца, прыслухоўвацца, штосьці рабіць ці, наадварот, не рабіць. Так і сёння, 20 лістапада, на Фядота. Гэты дзень у народзе называлі – Фядот Ледастаў, Фядот Карчомны.
Фядот-Ледастаў. Лёд на вадаёмах.

Даўней, калі надвор’е было стабільным і ніякі парніковы эфект ці глабальнае пацяпленне людзям яшчэ не пагражалі, на Фядота зазвычай на рэках ды вадаёмах ужо ўсталёўваўся першы лёд. І гэта для нашых продкаў было доўгачаканай падзеяй.

Чаму?! Ды таму, што можна было распачынаць вандроўкі ў патрэбныя мясціны па лёдзе, а не чакаючы штохвілінна, што разам з возам, канём і ўсім дабром правалішся ў якую багну. «Рэкі лёдам пакрыліся – зімовыя дарогі адчыніліся». Памятаеце «Палескую хроніку» Івана Мележа?!

Ды і ў наш час хапае аддаленых населеных пунктаў, размешчаных так, што ў сезон восеньскіх дажджоў яны атрымліваюцца сапраўды адрэзанымі ад «вялікага свету». Ну, і даўней падлёдная рыбалка магла пачынацца ўжо там, дзе лёд быў хаця б 5 сантыметраў таўшчынёй.

Зімовая падлёдная рыбалка.

У гэты час пільна прыглядалі за дзецьмі. Бо часцяком лёд быў яшчэ крохкім, няўстойлівым. Таму бацькі не пускалі сыноў ды дачок гуляць да рэчак-вадаёмаў.

А што кажуць нам народныя прыкметы? Што заўважалі нашы продкі на Фядота, калі да зімы (у іх – практычна сапраўднай, у нас – хаця б каляндарнай) было зусім блізка?

«Калі галкі крычаць-турбуюцца – быць снегападу». Ну-у-у-у… Паглядзім, быць ці не. Пакуль у прагнозе сапраўды бачу невялікі мокры снег, але ў чацвер. Цікава,  лічыцца ці не?! 🙂

Галкі пад першым снегам.

«Калі на Фядота выпаў вялікі першы снег на сырую зямлю, дык чакай ураджай жыта». Паглядзім-паглядзім. І на першае, і на другое. А пакуль завязваем вузельчык на памяць.

«Пеўні шмат спяваюць – да цяпла». Ну-у-у-у, наколькі я заўважала па суседскіх на дачы, яны заўсёды шмат спяваюць. 🙂 Бывае, як наладзяць пераклічку, дык толькі і марыш, каб яна хутчэй скончылася. А то ледзь не над вухам: «Кукараку-у-у-у-у!» А наконт цяпла… Дык нам яшчэ толькі-толькі пахаладанне абяцаюць.

«Калі цяжарная жанчына ў гэты дзень будзе маліцца, паводзіць сябе сціпла і добразычліва, дык дзіця народзіцца здаровае». А вось і фактычна кіраўніцтва да дзеяння, праўда?!

Цяжарная моліцца перад абразамі.

І адваротнае: «Калі цяжарная будзе есці похапкам, дык яе дзіця ўсё жыццё будзе неспакойным. А калі ў гэты дзень яна будзе шмат спаць, дзіця вырасце гультаём». І хто ж яго ведае… Раптам, і праўда працуе?! Усяго толькі прыкмета?!

А яшчэ Фядот лічыцца апекуном жаночага рукадзелля. Праўда, якоесьці дзіўнае стаўленне ў яго да розных відаў народнага мастацтва-творчасці. Напрыклад, прасці і ткаць сёння – калі ласка! А вязаць – нельга. А цяпер скажыце мне: ці шмат сярод нас тых, хто садзіцца цяпер за кросны? А аматараў вязання?! Ну дык вось жа… Але, як і падчас Калядаў, давядзецца падначаліцца… На ўсялякі выпадак.

Так што сёння кросны, кросны і толькі кросны! 🙂 Ніякіх клубкоў ды пруткоў! Дарэчы, даўнейшыя майстрыхі верылі, што калі сёння напрадуць-наткуць шмат, дык і ўсё зімовае рукадзелле будзе ўдалым.

За ткацкім станком.

А паколькі надыходзіць перыяд надвор’я непрадказальнага… Калі то слата, то замаразкі… І мы трапляем па некалькі разоў на дзень з цяпла – у холад, а з холаду – у цяпло… Дбаем пра ўласнае здароўе! Каму – прышчэпкі, каму – БАДы з вітамінамі, каму – траўкі з лекавай гарбатай… Галоўнае – турбуемся і клапоцімся пра сябе і сваіх блізкіх! Будзьце здаровыя!

Падпісвайцеся на наш канал у Telegram, групы ў Facebook, «УКантакце», у «Аднакласніках» – і будзьце ў курсе свежых навінаў! Толькі цікавыя відэа на нашым канале YouTube, далучайцеся!

Матэрыялы на сайце 24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце 24health.by.

290 0 30

Рэдактар сайта, журналіст, блогер. Вышэйшая філалагічная адукацыя.Нарадзілася ў вёсцы Клінок Чэрвеньскага раёна Мінскай вобласці. З 1980 года жыву ў г.Чэрвень.У 1996 годзе скончыла Беларускі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Максіма Танка (дыплом з адзнакай) па спецыяльнасці «беларуская мова і літаратура». З 2003 па 2005 год па ўласнай ініцыятыве вучылася дыстанцыйна ў Еўрапейскай школе карэспандэнцкага навучання, маю пасведчанне аб заканчэнні курсу «Журналістыка».У журналістыцы – з 2001 года. Працавала загадчыкам аддзела пісьмаў і масавай работы, журналістам у газеце «Раённы веснік» (г.Чэрвень), уласным карэспандэнтам абласной газеты «Мінская праўда» па Чэрвеньскім, Уздзенскім і Старадарожскім раёнах. Шмат гадоў актыўна супрацоўнічала з газетамі «Звязда», «Голас Радзімы», «Народная газета», «Беларуская ніва», «Беларуская лясная газета», часопісам «Гаспадыня». З 2018 года – рэдактар беларускай версіі сайта «Здаровыя людзі», журналіст, аўтар блога «Думкі ўслых».З’яўляюся адным з аўтараў-укладальнікаў кнігі «Памяць. Чэрвеньскі раён», кніг «Матери Минщины» (абласны праект), «С любовью к детям» (рэспубліканскі праект). Аўтар першага ў Беларусі касмічнага інтэрв’ю (Міжнародная касмічная станцыя-Зямля) з касманаўтам Раскосмасу, ураджэнцам г.Чэрвеня Алегам Навіцкім (газета «Звязда», 2013 г.).Аўтар блогу на платформе bloger.by. У 2018 годзе прызнаная пераможцай першага рэспубліканскага творчага конкурсу на лепшае асвятленне ў сродках масавай інфармацыі і сацыяльных сетках лясной тэматыкі і дзейнасці органа дзяржаўнага кіравання ў намінацыі «За прасоўванне лясной тэматыкі ў сацыяльных сетках». Узнагароджана Дыпломам Міністэрства лясной гаспадаркі.