29 Красавіка
29.04.2017

Хто таўсцее на гарманальных таблетках? 5 самых «жывучых» небыліцаў пра гарманальныя кантрацэптывы

logo
30+ Захоўвай прыгажосць
952 0 1345
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A

Статыстыка СААЗ сцвярджае: як мінімум 100 мільёнаў жанчын ва ўсім свеце карыстаюцца аральнымі кантрацэптывамі, каб пазбегнуць незапланаванай цяжарнасці. У Беларусі камбінаванай аральнай кантрацэпцыі (КАК) аддаюць перавагу 28% жанчын – амаль кожная трэцяя жыхарка рэпрадуктыўнага ўзросту. Здавалася б, гэтыя лічбы – дастатковы аргумент, каб раз і назаўжды развеяць чуткі і міфы аб цыклічных прэпаратах. Але ж не! Страшылкі пра тое, што на гармонах усе пагалоўна абрастаюць лішнімі кілаграмамі фігуральна і валасамі літаральна, жывыя дагэтуль…

Ірына Дашкова за час сваёй працы якіх толькі небыліцаў аб гармонах ні наслухалася і гатова аўтарытэтна развянчаць самыя жывучыя з іх.

Ірына Дашкова
Гінеколаг-эндакрынолаг

Міф 1. Дзеянне гарманальных кантрацэптываў вельмі індывідуальна. Іх прызначэнне магчыма толькі пасля поўнага абследавання.

— Гэта сцвярджэнне справядліва толькі збольшага. Па вялікім рахунку ўсе КАК дзейнічаюць аднолькава: падаўляюць авуляцыю; спрыяюць таму, што слізь у шыйцы маткі становіцца больш густой і непраходнай для сперматазоідаў; уплываюць на слізістую абалонку маткі такім чынам, каб выключыць магчымасць прымацавання да яе аплодненай яйкаклеткі. Адпаведна, цяжарнасць не наступае. Якімі б ні былі зыходны гарманальны фон і ўзрост жанчыны, прынцып дзеяння прэпарата аднолькавы для худэчы і дзяўчыны з формамі, для дамы каля 40 гадоў і для 16-гадовай дзяўчынкі-падлетка. Але ўсё гэта справядліва, калі гаворка ідзе пра кантрацэптывы як пра прэпараты, накіраваныя выключна на прадухіленне непажаданай цяжарнасці.

Іншая справа, што многія гарманальныя сродкі валодаюць дадатковымі ўласцівасцямі, якія па розных прычынах могуць падысці адной жанчыне і катэгарычна не – іншай. Ці, напрыклад, у пацыенткі ёсць пажаданне: яна хоча прэпарат, які б не толькі застрахаваў яе ад цяжарнасці, але па магчымасці дапамог ліквідаваць вугравы сып, ці зняць частыя ацёкі, альбо прыбраць праявы перадменструальнага сіндрому... У гэтым выпадку папярэдняе пашыранае абследаванне паказана і мэтазгодна. У тым ліку, каб выявіць сапраўдную прычыну вугравога сыпу ці ацёкаў. Як правіла, неабходны мінімум заключаецца ў аглядзе гінеколага і зборы анамнезу, мазку на онкацыталогію, біяхімічным аналізе крыві з акцэнтам на пячоначныя паказчыкі, каагулаграме, у ідэале з D-дымерамі, УГД малочных залоз і органаў малога тазу. Калі пацыентка мае намер прымаць кантрацэптывы доўга – яшчэ і УГД органаў брушнай поласці і вен ног. Акрамя таго, улічваюцца нюансы індывідуальнай пераноснасці КАК. Лічыцца, што на працягу некалькіх месяцаў пасля пачатку прыёму гарманальных прэпаратаў магчымыя мінімальныя пабочныя эфекты, але затым арганізм адаптуецца. Калі «пабочка» будзе і надалей выяўляць сябе, яго давядзецца змяняць ці ж звярнуцца да іншых метадаў кантрацэпцыі.

Не варта таксама забывацца, што ў жыцці здараецца ўсялякае. Часам таблетка патрэбна «яшчэ ўчора». У экстраных сітуацыях на абследаванне проста няма часу. Не дзіўна, што сярод нерэцэптурных прэпаратаў засталіся сродкі экстранай кантрацэпцыі. Зрэшты, карыстацца імі можна вельмі рэдка і ў выключных выпадках.

Міф 2. Набор вагі і некантралюемы рост валасоў – самая распаўсюджаная «пабочка».

— Гэтая прадузятасць захавалася з часоў высокадазаваных гарманальных прэпаратаў, якіх у аптэках даўно няма. Сучасныя кантрацэптывы ўтрымліваюць нізкія дозы гармонаў і самі па сабе не ўплываюць ні на вагу, ні на аваласенне. Безумоўна, ёсць прэпараты, якія павышаюць апетыт. Але тут усё ў руках самой жанчыны. Закон захавання энергіі ніхто не адмяняў. Калі вы больш ясце, значыць, трэба больш рухацца, каб заставацца ў форме. А калі проста заядаць узрослы апетыт, але пры гэтым весці маларухомы лад жыцця, вага, вядома, стане расці. Таблетка тут ні пры чым.

Адзін з найбольш незвычайных пабочных эфектаў КАК, з якім даводзіцца сутыкацца – зніжэнне лібіда. Вось ужо сапраўды кантрацэптыў дык кантрацэптыў. Бывае, прыём гармонаў выяўляецца частай зменай настрою, дэпрэсіяй. Нярэдкія болі ў малочных залозах, млоснасць. Але, як правіла, гэтыя праблемы сустракаюцца нячаста, вырашаюцца зменай прэпарата і не з'яўляюцца паказаннем для адмены КАК.

Затое вагінальныя кандыдозы – нечаканы непажаданы эфект прыёму кантрацэптываў. Яны павышаюць кіслотнасць похвы, а ў кіслым асяроддзі добра размнажаюцца грыбкі, у прыватнасці, Candida albicans, які з'яўляецца ўмоўна патагенным мікраарганізмам. Так што ў гэтай сітуацыі ёсць сэнс падумаць аб выбары іншага спосабу кантрацэпцыі.

Самы грозны пабочны эфект пры прыёме аральных кантрацэптываў – артэрыяльная і вянозная тромбаэмбалія, але частата іх узнікнення невялікая.

Міф 3. Прымаць КАК варта з перапынкамі. Інакш потым немінучыя цяжкасці з зачаццем.

— Абсалютна няправільна. Я б нават сказала, усё з дакладнасцю наадварот. Калі прэпарат падыходзіць, дык прымаць яго можна і год, і два, і пяць. Калі прыём супрацьзачаткавых таблетак не супрацьпаказаны, дык засцерагацца імі можна столькі, колькі неабходна.

Міф 4. Гарманальныя кантрацэптывы правакуюць утварэнне ракавых пухлін.

— Зусім не. Нізкадазаваныя КАК, наадварот, зніжаюць рызыку развіцця рака яечнікаў і эндаметрыя ў 2-3 разы. Больш за тое, менш схільныя да развіцця гэтага віду анкалогіі не толькі тыя жанчыны, якія зараз выкарыстоўваюць гарманальны метад кантрацэпцыі, але і тыя, якія даволі доўга – не менш за год – ужывалі КАК у мінулым. Аб сувязі паміж рызыкай узнікнення раку малочнай залозы і аральнай кантрацэпцыяй да гэтага часу няма адзінага меркавання ні ва ўрачоў, ні ў вучоных. Але важна разумець: жанчыны, якія прымаюць гармоны, не адпраўляюцца ў вольнае плаванне. Яны рэгулярна абследуюцца і наведваюць урача. Пухліны ў іх калі і выяўляюцца, дык на ранняй стадыі. А гэта роўна своечасова распачатаму лячэнню і ў большасці выпадкаў поўнаму акрыянню. Чаго не скажаш пра тых, хто ў гінеколага з'яўляецца раз у 5-10 гадоў.

Міф 5. «Правільны» кантрацэптыў – гарант прыгажосці і здароўя.

— На жаль! Чароўнай таблеткі вучоныя яшчэ не прыдумалі. Калі чалавек нарадзіўся з парушэннем сінтэзу нейкіх гармонаў і гэта выявілася, скажам, у нячыстай скуры з вугравым сыпам ці павышаным ростам валасоў (праява гіперандрагеніі), дык такім ён і застанецца. Прыём прэпаратаў, безумоўна, адкарэктуе знешнія праявы гарманальнага дысбалансу: твар пачысцее, непажаданыя валасінкі пасвятлеюць і будуць менш прыкметныя. Магчыма нават, што эфект захаваецца на нейкі час пасля адмены. Але паступова ўсё вернецца назад. За выключэннем падлеткавага вугравога сыпу. Ён сапраўды паспяхова лечыцца КАК. У прынцыпе, любы гарманальны кантрацэптыў будзе аказваць у той ці іншай меры станоўчы касметычны эфект, але для хутчэйшага выніку неабходна выкарыстоўваць прэпараты, у склад якіх уваходзяць рэчывы з антыандрагенным дзеяннем.

Сваіх пацыентаў я адразу папярэджваю: любая таблетка мае пабочныя эфекты. Урачы ўрачамі, але перш за ўсё сама жанчына павінна быць зацікаўлена ў захаванні здароўя. Наведванне гінеколага раз у паўгода яна павінна планаваць і не прапускаць гэтак жа, як паход да майстра па манікюры або цырульніка. Рэгулярныя і своечасовыя абследаванні і выкананне ўсіх рэкамендацый урача дазволяць ёй быць абсалютна спакойнай за сваё жаночае здароўе. Пры такім падыходзе, калі што здарыцца, у яе ёсць усе шанцы выявіць і ліквідаваць праблему на самай ранняй стадыі.

Матэрыялы на сайце 24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце 24health.by.

952 0 1345

Член Беларускага саюза журналістаў. Лаўрэат прэміі Беларускага саюза журналістаў.
Наверх