4 Снежня
04.12.2018

«Лімоны» з дачнага куста – і прыгажосць, і смаката!

logo
Думкі ўслых
136 0 29
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A

Яшчэ гадоў з дзесяць таму гэтая расліна была рэдкай госцяй на дачных і прысядзібных участках. Зараз усё часцей можна згледзець кусты з яркімі кветачкамі ўвесну і залацістымі пладамі ўвосень нават на асобных градках. Вы ўжо здагадаліся, пра што ідзе гаворка?! Так, пра айву японскую (хенамелес).

Айва японская – сапраўдны чэмпіён па ўтрыманні аскарбінавай кіслаты. Такога неабходнага ўсім вітаміну С у яе пладах у разы больш, чым у апельсіне і лімоне, а жалеза – чым у яблыках і грушах!

Гэтыя «яблычкі» настолькі кіслыя, што есці іх проста так немагчыма. Вучоныя сцвярджаюць, што плады айвы станоўча ўплываюць на сценкі сасудаў, пазбаўляюць ад атэрасклератычных бляшак, паніжаюць артэрыяльны ціск.

Але ёсць і супрацьпаказанні. Напрыклад, схільнасць да алергіі. Таму кітайскія медыкі раяць за адзін раз з’ядаць толькі чвэрць плоду. Не варта спажываць айву пры язвавай хваробе страўніка, энтэракалітах, плеўрытах. Яе кіслата раз’ядае зубную эмаль, таму пасля ўжывання плоду ў любым выглядзе трэба прапаласкаць рот вадой альбо пачысціць зубы.

…Крыху больш за 10 гадоў таму знаёмы пачаставаў нас жоўтымі «шарыкамі». Парэзаўшы іх на скрылікі і засыпаўшы цукрам, атрымалі выдатны дадатак да кавы і гарбаты, які па смаку нагадваў лімон. Зрэшты, айву часта называюць «паўночным лімонам».

Зразумела, захацелася мець такі цуд на дачным участку. Але... Адкапаць чаранок – той яшчэ квэст. Адсячы частку куста таксама складана. У рэшце рэшт, займелі два кусцікі.

Зараз пайшлі б іншым шляхам – высеялі насенне. Людзі бывалыя сцвярджаюць, што ўсходы дружныя. Праз год атрымліваюцца сеянцы, якія можна перасаджваць на пастаяннае месца. У спрыяльных умовах кусты айвы японскай могуць пражыць... да 60-80 гадоў!

Пакуль кусцік малады, дык можа падмерзнуць узімку. Нават укрыццё апалым лісцем, яловымі лапкамі, перагноем не спрацоўвала: увесну даводзілася зразаць сухія верхавіны.

А вось чым больш куст узроставы, тым больш трывалы. Ужо некалькі гадоў на зіму яго не накрываем. Абрэзку і прарэджванне раблю двойчы: увосень пасля збірання пладоў і ўвесну да цвіцення.

Калі вы вырашыце пасяліць гэтую расліну на сваім участку, дык увесну будзеце захапляцца вось такім цудам.

Штогод да замаразкаў трэба паспець сабраць усе плады жоўтага колеру і – заняцца нарыхтоўкай «беларускага лімона» на зіму. Зразумела ж, ужо не сезон, таму сам працэс зараз апісваць не буду. Спадзяюся, на нашым сайце ёсць аматары гэтай смакаты?! А рэцэптаў з айвы ў сеціве вельмі багата! І самых розных!

Між іншым, слоікі з айвой без тэрмічнай апрацоўкі лепей захоўваць у халадзільніку. Чайную лыжачку скрылёчкаў з сокам у гарбату альбо каву... М-м-м! А вітамін С ажно пішчыць і адтуль выскоквае!

Матэрыялы на сайце 24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце 24health.by.

136 0 29

Рэдактар сайта, журналіст, блогер. Вышэйшая філалагічная адукацыя. Нарадзілася ў вёсцы Клінок Чэрвеньскага раёна Мінскай вобласці. З 1980 года жыву ў г.Чэрвень. У 1996 годзе скончыла Беларускі дзяржаўны педагагічны ўніверсітэт імя Максіма Танка (дыплом з адзнакай) па спецыяльнасці «беларуская мова і літаратура». З 2003 па 2005 год па ўласнай ініцыятыве вучылася дыстанцыйна ў Еўрапейскай школе карэспандэнцкага навучання, маю пасведчанне аб заканчэнні курсу «Журналістыка». У журналістыцы – з 2001 года. Працавала загадчыкам аддзела пісьмаў і масавай работы, журналістам у газеце «Раённы веснік» (г.Чэрвень), уласным карэспандэнтам абласной газеты «Мінская праўда» па Чэрвеньскім, Уздзенскім і Старадарожскім раёнах. Шмат гадоў актыўна супрацоўнічала з газетамі «Звязда», «Голас Радзімы», «Народная газета», «Беларуская ніва», «Беларуская лясная газета», часопісам «Гаспадыня». З 2018 года – рэдактар беларускай версіі сайта «Здаровыя людзі», журналіст, аўтар блога «Думкі ўслых». З’яўляюся адным з аўтараў-укладальнікаў кнігі «Памяць. Чэрвеньскі раён», кніг «Матери Минщины» (абласны праект), «С любовью к детям» (рэспубліканскі праект). Аўтар першага ў Беларусі касмічнага інтэрв’ю (Міжнародная касмічная станцыя-Зямля) з касманаўтам Раскосмасу, ураджэнцам г.Чэрвеня Алегам Навіцкім (газета «Звязда», 2013 г.). Аўтар блогу на платформе bloger.by. У 2018 годзе прызнаная пераможцай першага рэспубліканскага творчага конкурсу на лепшае асвятленне ў сродках масавай інфармацыі і сацыяльных сетках лясной тэматыкі і дзейнасці органа дзяржаўнага кіравання ў намінацыі «За прасоўванне лясной тэматыкі ў сацыяльных сетках». Узнагароджана Дыпломам Міністэрства лясной гаспадаркі.