31 Жніўня
31.08.2017

Халерыкаў і меланхолікаў – рассадзіць. Як вучыцца і не пабіцца

logo
Здароўе дзяцей
216 0 12
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A

Насуперак усім стэрэатыпам пра тое, што на апошняй парце сядзяць толькі гультаі і двоечнікі, прыклад майго ўласнага класа гэта цалкам абвяргае. На задніх партах нашага гуманітарнага «А» сядзелі выключна разумныя і цікаўныя юнакі, якія трапілі «на галёрку» толькі па прычыне высокага росту. А адзін з іх, Саша Талкачоў (Саша, прывітанне!), быў прызнаны лепшым вучнем школы.

Рассадка вучняў у класе – сапраўднае мастацтва. Выконвае яна 3 асноўныя функцыі:

  • спрыяе найлепшаму засваенню вучэбнага матэрыялу;
  • дапамагае школьнікам захоўваць здароўе з улікам іх фізічных даных (напрыклад, росту) і асаблівасцей арганізма;
  • дапамагае стварыць спрыяльны і прыязны псіхалагічны клімат, які не робіць з працэсу навучання балаган і не зрывае вучобу дзякуючы ўмеламу размеркаванню ў межах класа дзяцей з рознымі тыпамі тэмпераментаў.

Думаем і эксперыментуем

Хоць навучанне ў школе і асацыюецца ў нас з шэрагамі парт і дзецьмі, якія сядзяць строга адзін за адным, насамрэч размяшчаць вучняў у класе настаўнік можа па-рознаму. Усё залежыць ад мэты заняткаў: проста расказаць нешта новае ці заахвоціць да дыскусіі. Творчасць і крэатыўны падыход выкладчыка сёння вітаюцца як ніколі. Вядомы педагог і аўтар кніг «Педагогіка як любоў», «Педагогіка зносін», «Культура педагагічных зносін», «Гульні ў саміх сябе» і інш. Алег Казанскі прапаноўваў вар'іраваць 6 асноўных форм рассадкі.

Аўтарытарная рассадка.

Настаўнік дзеліцца новай інфармацыяй. Класічная форма, калі вучні сядзяць у некалькі шэрагаў. Каб пабалбатаць з суседам, трэба напружыцца і пакруціцца. Таму тут галоўная задача вучня – слухаць. Педагог выступае ў ролі лідара.

Дэмакратычная рассадка, творчае паўкола.

Дзеці адчуваюць сябе ў калектыве, добра бачаць кожнага чалавека. Дзякуючы чаму арганізоўваецца крэатыўная атмасфера. Настаўнік выступае кіраўніком.

«Круглы стол».

Кола замкнёнае, колькасць удзельнікаў абмежаваная. У такім становішчы добра ладзіць абмеркаванне, мазгавыя штурмы. Пазіцыя педагога тут нейтральная, «як усе».

Дыскусійная, канкурыруючая рассадка.

Вучні сядзяць шэрагамі адзін насупраць аднаго. Так прасцей выказваць розныя пункты гледжання, спрачацца. Пазіцыя выкладчыка – арбітр.

Прамянёвая, рассадка для спаборніцтваў.

Асноўны цымус тут – наяўнасць двух педагогаў з рознымі падыходамі да падачы матэрыялу. Іх пазіцыя – настаўнікі, дарадцы.

Групавая, калектыўна-творчая.

Добра падыходзіць для працы ў малых групах. Настаўнік тут выступае як арганізатар.

Стаміўся сядзець на ўроку – пастой

Большая частка урокаў, як правіла, усё ж праходзіць ва ўмовах звычайнай рассадкі па шэрагах. І тут настаўніку неабходна ўлічыць як нюансы здароўя сваіх падапечных, так і іх псіхалагічнай сумяшчальнасці.

На падставе штогадовых медаглядаў урачы-педыятры ў паліклініках па месцы жыхарства запісваюць рэкамендацыі па харчаванні, фізічнай актыўнасці, рассаджванні ў класе. Гэтыя звесткі заносяць у індывідуальную «старонку здароўя», якую вядуць у школе для кожнага вучня.

 
Алена Маркаўцова
Урач-рэабілітолаг дзіцячага падраздзялення аддзялення медыцынскай рэабілітацыі 10 гарадской паліклінікі Мінска
Звычайна мы рэкамендуем мяняць месцамі дзяцей кожную чвэрць (у гімназіях – кожны семестр). Гэта важна для прафілактыкі парушэнняў паставы, скрыўлення пазваночніка, касавокасці. Калі праблемы ёсць, урач-спецыяліст з паліклінікі абавязкова адзначае гэта ў даведцы аб стане здароўя і дае свае рэкамендацыі. Напрыклад, школьніку з правабаковым скаліёзам параяць сядзець у левым ці сярэднім шэрагу, каб не правакаваць развіццё захворвання. Строга ў сярэднім шэрагу сядзяць, як правіла, дзеці па рэкамендацыі афтальмолага (напрыклад, з міапіяй сярэдняй ступені) ці хірурга-артапеда.

Вучні пачатковай школы зараз могуць вучыцца не толькі седзячы, але і стоячы. Непаседам складана часам вытрываць на адным месцы цэлы ўрок. Таму спецыяльна для малодшых школьнікаў у школы Мінска набываюць канторкі. Іх можа быць ад 2 да 4 у кожным класе. Стамілася дзіця сядзець, можа крыху размяцца і пастаяць. Ды і ўрок будзе не такі фармальны.

Меланхолікі, сангвінікі, халерыкі, флегматыкі. Квэст на спалучальнасць для настаўніка

Псіхалагічны клімат у класе – адна з краевугольных тэм. Калі не ўдаецца наладзіць гэты складнік, нават у самых здольных дзяцей могуць выявіцца праблемы ў навучанні. І наадварот. Як правільна падабраць суседа па парце?

Пра гэта Здаровыя людзі спыталі ў Аксаны Якубені.

 
Аксана Якубеня
Практыкуючы псіхолаг, сямейны псіхатэрапеўт, член Беларускага Таварыства псіхалогіі

Рэкамендую класнаму кіраўніку ўлічваць пры рассадцы асабістыя якасці і тып тэмпераменту дзяцей.

Так, для дзіцяці-сангвініка лепшым суседам па парце будзе меланхолік. У гэтым выпадку лідарства застанецца за сангвінікам і ён зможа падтрымаць суседа. З улікам складанасцей у зносінах і збліжэння з людзьмі, што ўзнікаюць у меланхоліка, такі тандэм стане добрым.

Калі за адной партай будуць сядзець два меланхоліка, у далейшым яны стануць узаемадзейнічаць толькі адзін з адным (прычым даволі паспяхова). Аднак на фоне ўсяго класа яны могуць быць адасобленыя, іх прыйдзецца ўвесь час далучаць да жыцця ўсяго калектыву.

Для дзіцяці-халерыка, нястрыманага і запальчывага, выдатнай парай стане флегматык. Ён, у сваю чаргу, будзе супакойваць халерыка. Гэтая пара, як агонь і вада ці плюс і мінус, яны дапаўняюць адзін аднаго, іх узаемаадносіны заўсёды развіваюцца цалкам гарманічна.

А вось два халерыкі за адной партай – гэта практычна заўсёды вельмі лютая барацьба. Вучыцца пры ўсёй іх кіпучай дзейнасці практычна немагчыма.

Флегматык будзе спакойна сядзець за адной партай з меланхолікам. Крыўдлівасць і ранімасць суседа ён успрыме спакойна.

Два флегматыкі, якія трымаюць свае эмоцыі пры сабе, будуць вельмі ураўнаважанай парай. Аднак, на мой погляд, гэта не спрыяе самараскрыццю дзяцей у калектыве.

Для дзіця-флегматыка плённым будзе ўзаемадзеянне з сангвінікам, паколькі апошні здольны дапамагчы яму ў працэсе навучання. Сангвініку трэба менш часу на выкананне якога-небудзь задання, таму ён зможа нешта падказаць флегматыку і паскорыць яго.

Рассадка дзяцей у класе – цэлае мастацтва. Улічыць трэба ўсё: наколькі добра будзе засвоены навучальны матэрыял, за якой партай дазваляе сядзець дзіцяці стан здароўя і нават, ці сумяшчальны ён псіхалагічна са сваім суседам па парце. Такія калянавучальныя нюансы могуць выдатна паўплываць на паспяховасць. А значыць, правільная іх карэкціроўка дапаможа і ў лепшым засваенні ведаў.

.

Матэрыялы на сайце 24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце 24health.by.

216 0 12

Журналіст. Член Беларускага саюза журналістаў. Лаўрэат прэміі Беларускага саюза журналістаў.
Глядзіце таксама