10.08.2019
10.08.2019

Як дэндрытныя клеткі дапамагаюць ад метастазаў і рэцыдыву раку

logo
Здароўе дарослых
6 046
Памер шрыфта:
  • A
  • A
  • A

Сёння рак можна лячыць не толькі з дапамогай «хіміі» і прамянёвай тэрапіі. Прадухіліць метастазы і рэцыдыў хваробы могуць вакцыны з дэндрытных клетак, вырашчаных з крыві пацыента. У свеце гэты накірунак актыўна развіваецца. У нашай краіне першыя клінічныя выпрабаванні метаду пачаліся ў 2008 годзе і паказалі вельмі добрыя вынікі. Да прыкладу, у пацыентаў з ракам малочнай залозы трохгадовая выжывальнасць без рэцыдыву склала 98% супраць 79% пры стандартным лячэнні, а па раку падстраўнікавай залозы – розніца ў 2,5 раза.

Што гэта за метад лячэння, ці ўсім падыдзе і чаму, нягледзячы на даказаную эфектыўнасць, ён пакуль не ўключаны ў пратаколы лячэння, журналісту Слушна распавялі ў Інстытуце біяфізікі і клетачнай інжынерыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Пакуль гэта адзіная ўстанова ў краіне, дзе праводзіцца лячэнне дэндрытнымі клеткамі па інструкцыях, зацверджаных Міністэрствам аховы здароўя.

Што такое дэндрытныя клеткі?

Што такое дэндрытныя клеткі?

 
Андрэй Ганчароў
Дырэктар Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі
Дэндрытныя клеткі стымулююць супрацьпухлінны імунітэт чалавека, дапамагаюць арганізму распазнаваць і знішчаць ракавыя клеткі. Іх культывуюць з манацытаў крыві пацыента, дадаючы ў пажыўнае асяроддзе антыгены.

Якая эфектыўнасць метаду?

Клінічныя выпрабаванні па лячэнні дэндрытнымі клеткамі

Клінічныя выпрабаванні па лячэнні дэндрытнымі клеткамі праводзіліся ў пацыентаў з ракам падстраўнікавай залозы пераважна 2-3 стадыі і ракам малочнай залозы 1-2 стадый з радыкальнай рэзекцыяй. Вынікі эксперыментальнага лячэння паказалі, што ўжыванне дэндрытных клетак адназначна павялічвае перыяд без рэцыдыву і папярэджвае метастазы.

 
Андрэй Ганчароў
Дырэктар Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі
Аднагадовая выжывальнасць пацыентаў з ракам падстраўнікавай залозы, якім уводзілася вакцына з дэндрытнымі клеткамі, склала 78%, а без вакцыны – толькі 33%. Сярод добраахвотнікаў былі і пацыенты з 4 стадыяй захворвання, якія пасля лячэння пражылі 1,5 года пры прагнозе ў 2-3 месяцы. Даследаванні паказалі, што вынік лячэння быў лепшым у тых, каму праводзілі тры курсы лячэння па 5 вакцын кожны. У пацыентаў з ракам малочнай залозы трохгадовая беспадзейная выжывальнасць пры лячэнні вакцынай з дэндрытных клетак склала 98%, у той час як без яе гэты паказчык быў на ўзроўні 79%. Для такога выніку было дастаткова аднаго курсу лячэння. Эксперымент паказаў, што дадзены метад лячэння бяспечны, не выклікае ніякіх сур'ёзных пабочных эфектаў.

Ці ўсім падыходзіць метад?

дэндрытныя клеткі дапамагаюць ад метастазаў і рэцыдыву раку

Вучоныя адзначаюць, што эфектыўнасць прымянення дэндрытных клетак у большай ступені залежыць не ад стадыі захворвання, а ад стану імунітэту чалавека.

 
Андрэй Ганчароў
Дырэктар Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі
З-за хіміятэрапіі, цяжкіх пасляаперацыйных станаў у анкапацыентаў не заўсёды можна атрымаць дастатковую колькасць функцыянальна сталых клетак крыві, каб затым вырабіць лячэбную вакцыну. Стымуляцыя імуннай сістэмы мяркуе, што імунітэт павінен быць больш-менш захаваным, працаздольным. Таму пацыентам, у якіх ён моцна падарваны, гэты метад, на жаль, не дапаможа.

Ці заменяць дэндрытныя клеткі аперацыю і хіміятэрапію?

Супрацьрэцыдыўная імунатэрапія – гэта дадатковы метад, які не выключае і не замяняе стандартнага лячэння раку, кажуць вучоныя. Яе лепш ужыць пасля асноўнага курсу лячэння.

 
Уладзімір Крыцкі
Намеснік дырэктара Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі
Пацыент з выяўленым анкалагічным захворваннем павінен перш за ўсё атрымаць асноўны комплекс лячэбных мерапрыемстваў – хірургічнае ўмяшанне (калі гэта магчыма), стандартныя курсы прамянёвай і хіміятэрапіі. Затым ужо можна ўжыць дэндрытныя клеткі, каб папярэдзіць рэцыдыў пухліны і метастазы.

дэндрытныя клеткі дапамагаюць ад метастазаў

 
Андрэй Ганчароў
Дырэктар Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі
Не заўсёды пухліны можна выдаліць радыкальна з-за асаблівасцяў іх размяшчэння. А дэндрытныя клеткі якраз дапамогуць справіцца з мікраметастазамі і ростам рэшткавых участкаў пухліны. Яны «навучаныя» шукаць у крыві пухлінныя клеткі, якія цыркулююць, і знішчаць іх. Ёсць сэнс ужываць дэндрытныя клеткі і тады, калі метастазы ўжо пайшлі і хіміятэрапія не здольная з гэтым справіцца. Вакцына дапаможа спыніць іх рост.

Як праходзіць лячэнне?

Зараз у аддзяленні рэгенератыўнай медыцыны і клетачнай тэрапіі Інстытута дэндрытныя клеткі выкарыстоўваюць для лячэння раку лёгкіх, страўніка, падстраўнікавай залозы і малочнай залозы. Пацыентаў кансультуе загадчык кафедры анкалогіі БДМУ, прафесар Аляксандр Прохараў. Калі клеткавая тэрапія паказаная, для пацыента складаецца індывідуальны графік лячэння.

Курс складаецца з 5 вакцынацый. Для гэтага ў пацыента 5 разоў з вызначаным прамежкам з вены бярэцца 50-100 мл крыві, і на яе аснове за тыдзень вырабляюцца дэндрытныя клеткі, якія затым трансплантуюць пацыенту падскурна. Такім чынам, увесь курс займае каля паўтара-двух месяцаў і запатрабуе 10 наведванняў клінікі.

Колькі гэта каштуе?

Адзін курс з 5 вакцын каштуе каля 6 тысяч рублёў. Першыя пацыенты пачалі лячэнне з мая гэтага года, і на дадзены момант імунатэрапію праходзяць 14 чалавек. У цэлым, аддзяленне рэгенератыўнай медыцыны і клетачнай тэрапіі Інстытута можа прымаць каля 200 пацыентаў у год.

Чаму метад не ўключаны ў пратаколы лячэння раку?

Вучоныя Інстытута біяфізікі і клетачнай інжынерыі спадзяюцца, што хутка вакцыны з дэндрытнымі клеткамі ўвойдуць у пратаколы лячэння і зробяцца даступнымі для большай колькасці пацыентаў. Але для гэтага неабходна ствараць сур'ёзную інфраструктуру: адчыняць па ўсёй краіне лабараторыі па вытворчасці дэндрытных клетак, масава рыхтаваць спецыялістаў па клеткавых тэхналогіях.

Пра іншыя віды лячэння клеткавымі тэхналогіямі чытайце тут.

Фота ў Інстытуце – Алеся Лазарава.

Матэрыялы на сайце bel.24health.by носяць інфармацыйны характар і прызначаныя для адукацыйных мэтаў. Інфармацыя не павінна выкарыстоўвацца ў якасці медыцынскіх рэкамендацый. Ставіць дыягназ і прызначае лячэнне толькі ваш урач. Рэдакцыя сайта не нясе адказнасці за магчымыя негатыўныя наступствы, якія ўзніклі ў выніку выкарыстання інфармацыі, размешчанай на сайце bel.24health.by

6 0 46

Журналіст і медыятар. У журналістыцы каля 20 гадоў. Асноўная цікавасць – сацыяльныя праблемы. Скончыла журфак БДУ. Да партала «Здаровыя людзі» і газеты «Медыцынскі веснік» працавала ў рэдакцыі «Аргументы і факты» ў Беларусі, штотыднёвіках «СССР: постфактум», «Маскоўскі камсамолец ў Беларусі», нацыянальнай грамадска-асветніцкай газеце «Культура», інтэрнэт-выданні Оpen.by. Сябра Беларускай асацыяцыі журналістаў. Матэрыялы Ганны выдзяляюцца выразнай структурай, глыбінёй раскрыцця тэмы і сваёй аналітычнасцю. Хобі: літаратура, напісанне дзіцячых кніг. Аўтар праектаў: ТэДДзі (Трыбуна для дзяцей) – нацыянальная пляцоўка для выказвання меркаванняў і пазіцый дзяцей па хвалюючых праблемах (сумесны праект штотыднёвіка «Аргументы і факты» ў Беларусі, РГА «Беларуская Асацыяцыя клубаў ЮНЕСКА», Прадстаўніцтва Дзіцячага фонду ААН у Рэспубліцы Беларусь (ЮНІСЕФ) . «Урачы – таксама людзі» (24health.by), «Хатні догляд цяжкахворых» (сумесна з Беларускім таварыствам Чырвонага Крыжа) (24health.by), «Урачэбныя анлайн-канферэнцыі» (24health.by сумесна з tut.by).
Глядзіце таксама